Merkel vernietigend over Trump-doctrines

Zonder hem bij naam te noemen, maakte Angela Merkel in Davos een vernietigende analyse van de ‘America First’-doctrine van president Trump.
Vandaag om 15:03 Economie
Samenwerking, onderling begrip, multilateralisme waren de centrale begrippen van Angela Merkels toespraak in Davos. De Duitse bondskanselier hield een gepassioneerd betoog tegen protectionisme, unilateralisme en populisme. Precies de drie dingen waar Donald Trump voor staat.

Merkel gaf het Wereld Economisch Forum een complimentje voor de keuze van het motto van deze bijeenkomst: Creating a shared future in a fractured world. Want die gedeelde toekomst dreigt erbij in te schieten als alle landen alleen voor zichzelf opkomen en niet langer samen naar oplossingen zoeken. En dat zal op termijn contraproductief werken, waarschuwde ze, want wie alleen aan zijn eigen belang denkt, kan de bal terug verwachten. ‘Er volgt dan altijd een reactie. Je kan beter op voorhand afspraken maken’.

De Europese Unie, met zijn 28 lidstaten, is het beste voorbeeld van samenwerking. Vandaar dat Merkel veel aandacht besteedde aan de initiatieven en uitdagingen op dat vlak. Vooral het buitenlands beleid moet dringend een meer gemeenschappelijke Europese basis krijgen, vond ze. ‘Anders kunnen we nooit een krachtige stem laten horen tussen grootmachten als India, China en de Verenigde Staten.’ Dat de Europese defensie nu eindelijk vorm lijkt te krijgen, noemde ze ook een voorbeeld van geslaagde internationale samenwerking. ‘Dat is geen bedreiging voor de Navo, maar een aanvulling erop’.

Merkel was opvallend kritisch over haar eigen land. Hoewel het er economisch erg goed voorstaat, zijn er toch veel uitdagingen. Qua digitalisering loopt Duitsland achter, zei Merkel. ‘We hebben geen tijd te verliezen. Duitsland is op dit gebied geen leidende natie. We kampen met twee problemen: alles werkt goed, zodat velen de noodzaak niet inzien van een digitalisering, en we hebben een verouderende bevolking, wat de bereidheid tot grote veranderingen beperkt’. Ook hier kan internationale samenwerking soelaas bieden, bijvoorbeeld door de digitale eengemaakte markt. Die is dringend nodig, want grote Amerikaanse en Chinese bedrijven verzamelen steeds meer data terwijl Europa weinig onderneemt. ‘We dreigen achter te blijven omdat we tijd verliezen met filosofische discussies’.

De overgang naar de digitale samenleving moet wel zorgvuldig gebeuren, want het is belangrijk dat iedereen erin wordt meegenomen. ‘Er mag niemand achterblijven. Anders herhaalt de geschiedenis van de Luddieten zich’. De Luddieten vormden in de 19de eeuw een groepering die zich met geweld verzette tegen de mechanisering van de textielindustrie.

Ruben Mooijman