De Canadese regering schakelt de hulp van bondgenoten in om de diplomatieke ruzie met Saudi-Arabië te sussen. Op hulp van Amerika hoeft het land niet te rekenen.

Volgens persbureau Reuters heeft Canada contact gezocht met de Verenigde Arabische Emiraten, Groot-Brittannië en de Verenigde Staten. Amerika, dat onder president Donald Trump de banden met Saudi-Arabië heeft aangehaald, wil zich er niet mee bemoeien.

Canadese solidariteit met opgepakte activist

Het begon vorige week donderdag, toen de Canadese minister van Buitenlandse Zaken Chrystia Freeland haar solidariteit uitsprak met de Saudische mensenrechtenactivist Samar Badawi. Zij werd vorige week maandag gearresteerd en heeft tevens een Canadees paspoort. Badawi is de zus van de eerder gevangengenomen activist, blogger en schrijver Raif Badawi. Raif werd in 2012 gearresteerd en veroordeeld tot tien jaar gevangenisstraf en duizend zweepslagen, omdat hij zich in zijn blogs kritisch had uitgelaten over de islam.

Minister Freeland schreef donderdag op Twitter dat ze verontrust is over de arrestatie van Badawi, en dat ‘Canada zich altijd zal blijven inzetten voor de vrijlating van zowel Raif als Samar’. De Canadese ambassade in de Saudische hoofdstad Riaad eiste kort daarop de ‘onmiddellijke vrijlating’ van zowel Badawi als ‘alle andere vreedzame mensenrechtenactivisten’.

Saudi-Arabië verbreekt banden

Het Saudische ministerie van Buitenlandse Zaken liet weten geen boodschap te hebben aan de ‘flagrante inmenging’ van Canada. De kwestie escaleerde snel. De Saudische regering riep de ambassadeur in Ottawa terug, en zette de Canadese ambassadeur Dennis Horak het land uit. Ook heeft Saudi-Arabië prompt alle handel met Canada stilgelegd. Maandagavond schrapte de luchtvaartmaatschappij Saudi Airlines alle vluchten naar Toronto, de grootste stad van Canada.

Ook heeft de Saudische regering de beurs van zo’n zestienduizend Saudische studenten in Canada geschrapt en hen opgeroepen ‘ergens anders’ te gaan studeren. De studenten krijgen van de regering vier weken om Canada te verlaten.

De Amerikaanse regering, die de banden met Riaad heeft aangehaald, wil haar vingers er niet aan branden. ‘Beide partijen moeten een diplomatieke oplossing vinden. Dat kunnen wij niet, dat moeten ze zelf doen,’ aldus een verklaring van het Amerikaanse ministerie van Buitenlandse Zaken.

De regering van de Canadese premier Justin Trudeau – die prat gaat op mensenrechten – zou nu contact willen zoeken met de Verenigde Arabische Emiraten en Groot-Brittannië om te bemiddelen. De Britse regering benadrukte dinsdag al dat beide partijen terughoudendheid moeten betrachten.

8 aug 2018  

Saudi-Arabië zet drastische stappen in ruzie met Canada

Het diplomatieke conflict tussen Saudi-Arabië en Canada loopt steeds hoger op. Aanleiding was dat de Canadese regering zich solidair toonde met de vorige week maandag gearresteerde Saudische mensenrechtenactivist Samar Badawi.

Badawi is de zus van de eerder gevangengenomen activist, blogger en schrijver Raif Badawi, en heeft bovendien een Canadees paspoort. Raif werd in 2012 gearresteerd en veroordeeld tot tien jaar gevangenisstraf en duizend zweepslagen omdat hij zich in zijn blogs kritisch had uitgelaten over de islam.

Canadese ambassade eiste vrijlating activisten

De controverse begon toen de Canadese minister van Buitenlandse Zaken Chrystia Freeland donderdag op Twitter schreef dat ze verontrust was over de arrestatie van Badawi, en dat ‘Canada zich altijd zal blijven inzetten voor de vrijlating van zowel Raif als Samar’. De Canadese ambassade in de Saudische hoofdstad Riaadeiste ‘onmiddellijke vrijlating’ van zowel Badawi als ‘alle andere vreedzame mensenrechtenactivisten’.

Chrystia Freeland

@cafreeland

Very alarmed to learn that Samar Badawi, Raif Badawi’s sister, has been imprisoned in Saudi Arabia. Canada stands together with the Badawi family in this difficult time, and we continue to strongly call for the release of both Raif and Samar Badaw

Het Saudische ministerie van Buitenlandse Zaken liet weten dat het geen boodschap heeft aan de ‘flagrante inmenging’ van Canada. De Saudische regering riep de ambassadeur in Ottawa terug, en zette de Canadese ambassadeur Dennis Horak het land uit. Ook heeft Saudi-Arabië prompt alle handel met Canada stilgelegd.

Beurzen van Saudische studenten geschrapt

Freeland verklaarde maandag in Vancouver dat zij ‘zeer bezorgd’ is over de situatie, met name over de uitzetting van de Canadese ambassadeur. Ze herhaalde wat ze eerder zei: ‘Canada zal zich altijd blijven inzetten voor mensenrechten en vrouwenrechten, en dat zal niet veranderen.’

Maar Saudi-Arabië gaat nog een paar stappen verder. Maandagavond schrapte de luchtvaartmaatschappij Saudi Airlines alle vluchten naar de Canadese stad Toronto.

Ook heeft de Saudische regering de beurs van zo’n zestienduizend Saudische studenten in Canada geschrapt, en hen opgeroepen ‘ergens anders’ te gaan studeren, meldt de Canadese krant The Toronto Star. In Canada werken ook relatief veel Saudische artsen die zich er specialiseren. De kosten daarvan worden ook gedekt door de Saudische regering.

Elif Isitman

Elif Isitman

Hoe Saudi-Arabië Nederland chanteerde in Veiligheidsraad

Saudi-Arabië heeft met een aantal andere Golfstaten Nederland gechanteerd in de VN-Veiligheidsraad. De Nederlandse houding tegenover Jemen beviel de oliestaat niet.

Dat heeft het ministerie van Buitenlandse Zaken bevestigd, meldt het ADdonderdag. Er zou zijn gedreigd met sancties tegen Nederlandse bedrijven.

In Jemen woedt sinds 2015 een burgeroorlog waarbij al zo’n 12.000 doden vielen. Gesteund door Iran vechten sjiitische Houthi-rebellen daar tegen soennitische regeringstroepen, die militaire steun krijgen van landen als Saudi-Arabië en de Verenigde Arabische Emiraten. Door de oorlog kampt het land met een groot voedseltekort. Kinderen worden ingezet als soldaten, ruim twee miljoen mensen zijn gevlucht.

Nederland probeert al jaren de situatie in Jemen op de politieke agenda te krijgen. Mede dankzij Nederland werd vorig jaar september in de Mensenrechtenraad van de Verenigde Naties besloten tot een internationaal onderzoek naar oorlogsmisdrijven in Jemen en naar andere schendingen van het internationaal recht.

Ook financiële steun

Nederland biedt daarnaast financiële steun. In april jongstleden maakte minister van Ontwikkelingssamenwerking Sigrid Kaag (D66) bekend dat Nederland 16,8 miljoen euro beschikbaar stelt voor humanitaire hulp aan Jemen.

Nederland heeft dit jaar een plaats in de VN-Veiligheidsraad en stelde als voorzitter in maart de situatie opnieuw aan de orde. De Golflanden maakten volgens het ministerie daarna duidelijk dat Nederlandse bedrijven economische schade zouden ondervinden van het Nederlandse standpunt over Jemen. ‘Nederland heeft laten weten dat er geen koppeling moet worden gemaakt met economische belangen,’ zegt een woordvoerder van het ministerie van BuZa in het AD. ‘Zowel Nederland als de Golfstaten profiteren daar immers van.’

Niet voor het eerst chantage

Het is niet voor het eerst dat Saudi-Arabië Nederland probeert te chanteren met economische sancties. Na het besluit van de Mensenrechtenraad in september vorig jaar ontving Nederland ook al een dreigbrief van de Saudi’s. Toenmalig minister van Buitenlandse Zaken Bert Koenders (PvdA) moest toen zelfs contact opnemen met zijn Saudische collega om de zaak te sussen.

De officiële resolutie die toen werd opgesteld, is ook aangepast. De ‘internationale commissie’ uit het origineel werd vervangen door ‘internationale experts’.

Anonieme bronnen bij de VN melden in de krant dat Nederland zijn toon ook matigde na nieuwe dreigementen afgelopen maart. Het ministerie van Buitenlandse Zaken ontkent dit.