Het was een besloten bijeenkomst en er zaten veel waarheden in zijn uitspraak. Maar ging een stap te ver. In beslotenheid moet men kunnen zeggen wat men wil. Het is bewust met modder gooien. Zie : Pechtold minnares wil nu alles vertellen, tja weer een laag modder. Het is iets van hun samen. Blok en zijn aanwezigen ook, het was in beslotenheid.

Minister Stef Blok van Buitenlandse Zaken

Minister Stef Blok van Buitenlandse Zaken © ANP

Erop of eronder voor minister Blok na ‘failed state’-opmerking

Na een zomer vol ophef moet minister Stef Blok van Buitenlandse Zaken zich vandaag vanaf 10 uur in de Tweede Kamer verantwoorden voor zijn ‘uitgelekte’ uitspraken over Suriname en de multiculturele samenleving. Steun van alle regeringspartijen is allerminst een garantie.

D66

Wil Stef Blok steun houden van D66, dan moet hij door vier hoepels springen. Hij moet alle gewraakte uitspraken terugnemen. Hij moet er excuus voor aanbieden. Hij moet zeggen dat hij geen van de uitspraken meende. En hij moet beloven te geloven in de kracht van de multiculturele samenleving. Doet hij dat niet, dan ‘past hij niet in dit kabinet’, stellen bronnen bij D66.

Om ‘een krachtig signaal’ af te geven dat het voor Blok erop of eronder wordt, voert fractieleider Alexander Pechtold voor de regeringspartij het woord. Ook bij andere partijen wordt overleg gevoerd over of het Blok-debat chefsache moet worden.

,,Wij taxeren de schade die Blok heeft aangericht als best wel groot. We gaan hier niet lichtvaardig mee om”, klinkt het bij D66. ,,Daarom doet Alexander het debat.” De VVD-minister moet ‘diep door het stof’, omdat hij ‘heel veel mensen heeft gekwetst’.

Failed state

Dat deed hij op 10 juli tijdens een spreekbeurt voor Nederlanders die bij internationale organisaties werken. Een krappe week later lekten daar fragmenten van uit via de site van tv-programma Zembla. Blok zei daarin onder andere dat Suriname een failed stateis, daarnaast uitte hij fikse kritiek op de multiculturele samenleving en stelde hij dat mensen van verschillende bevolkingsgroepen nooit vreedzaam samen kunnen leven binnen de grenzen van één het hetzelfde land.

Ook de oppositie – vooral ter linkerzijde, bij de PVV overheerst blijdschap dat de minister hun standpunt plots lijkt te delen – tilt zwaar aan de verbale uitglijder van Blok. Want stonden zijn uitspraken niet haaks op het regeerakkoord? En kan hij nog wel geloofwaardig functioneren als minister van Buitenlandse Zaken nu hij zoveel landen heeft beledigd? Een verzoek van de PvdA om Blok nog tijdens het zomerreces naar de Kamer te roepen om verantwoording af te leggen, kreeg geen meerderheid. Nu heeft de oppositie een zomer lang de tijd gehad de messen te slijpen.

Diezelfde zomer gebruikte Blok om te bellen met de landen die hij met zijn woorden had beledigd: hij belde met Suriname, met Tsjechië en met Polen. Of de landen zijn mea culpa hebben geaccepteerd, moet in het debat duidelijk worden.

Spijt niet genoeg

De Kamerbrief waarin Blok zei spijt te hebben van zijn ‘onzorgvuldige en ongelukkige’ uitspraken en enkel te hebben willen ‘prikkelen’, is voor de partijen niet genoeg. ,,De kunst van diplomatie is juist níet te prikkelen”, vindt Partij voor de Dieren-Kamerlid Lammert van Raan.

Daarbij is de oppositie ervan overtuigd dat Blok op het evenement in Den Haag zei wat hij dacht. ,,En dat kan hij niet terugnemen”, stelt SP-Kamerlid Sadet Karabulut. ,,En als hij het niet meende, waarom zei hij het dan?”, wil PvdA’er Lilianne Ploumen weten. ,,Wie is nu de echte Stef Blok?”

Blok maakte tot nu toe telkens een nerveuze indruk als hem naar zijn uitspraken werd gevraagd. De VVD’er staat juist als solide en betrouwbaar te boek. Het was de reden dan uitgerekend hij werd aangezocht als opvolger van brekebeen Halbe Zijlstra. Blok zat nooit eerder in de politieke problemen. Dit is voor hem een unicum. Als hij ook in het debat zenuwachtig blijft, is er een risico dat Blok zijn eigen ondergang inluidt door opnieuw een ‘onzorgvuldige en ongelukkige’ uitspraak.

In dat geval kan voor de VVD een rampscenario waarheid worden. Premier en partijleider Mark Rutte zag zijn grote vertrouwelingen Halbe Zijlstra en Jeanine Hennis (ze gaat voor de VN naar Irak) al vertrekken, en ook ervaren Kamerlid Han ten Broeke stapte vorige week op. Als Blok in het debat zou struikelen, is hij de laatste VVD’er kwijt die jarenlang aan zijn zijde stond.

Het debat begint om 10.15 uur en is via een liveblog op deze site te volgen.

Bekijk hieronder de toelichting van Blok op zijn eigen uitspraak: