Hij stoort zich aan de stroom aan negatieve berichten over de agrarische sector. Wim de Boer uit Schildwolde, fokkerijdeskundige rundvee en verwoed biologisch tuinier met een groen hart: ,,Ik kom veel verdrietige jonge boeren tegen die zich afvragen of ze nog wel door willen.’’

‘Ik mis de nuance in het debat over de landbouw. Jullie drukten laatst een opinie af waarin gepleit werd voor het ‘liquideren’ van de hele veehouderij. Heel veel boeren vinden dat pittig, zeg maar. Boeren produceren ons voedsel! Ja, ook afval, CO2 en methaan. Maar dat is niet voor een snoepreis per vliegtuig naar Barcelona, maar om voedsel te produceren. En deze CO2 wordt bovendien weer opgenomen door het gras. De boer wordt afgeschilderd als de grote milieucrimineel en dat klopt gewoon niet. Een boer zei laatst tegen mij: ‘Nederlanders zouden weer eens honger moeten lijden, dan zou er weer waardering zijn voor wat wij doen’. Ik kom veel verdrietige jonge boeren tegen. Ze vragen zich af: ‘Moet ik dit vak nog wel willen? Ik word met pek en veren de stad uitgejaagd’.

Fantastische kringloop

De veehouderij is in de basis een fantastische kringloop. In welke sector wordt zoveel afval ingezet als grondstof voor het nieuwe product? Suikerpulp, bierbostel, sojaschroot … Naast gras allemaal onverteerbare producten die door koeien omgezet worden in hoogwaardig voedsel. En de eigen hoofdafvalstroom, mest, wordt gebruikt als grondstof voor het nieuwe product. De oude onvruchtbare gronden van Drenthe zijn door mest vruchtbaar geworden. Mest is nodig, wegens de stikstof en de fosfaten. Ja, fosfaten hebben een slechte naam, maar ze zijn nodig. Er is te weinig fosfaat in Nederland beschikbaar om alle planten te voeden, toch is er sprake van een fosfaatplafond. Maar mest moet wel beheerst worden, beter verdeeld, zodat we uiteindelijk ook zonder kunstmest kunnen.

Wij leven hier op een unieke plek: in een vruchtbare delta, een van de beste plekken in de wereld voor landbouw. Het zou toch raar zijn om daarmee te stoppen? Voor wat je hier op 1 hectare produceert, moet je elders drie hectare tropisch regenwoud kappen. Dat zou tot een wereldwijde milieuramp leiden.

Zuiniger zijn

Er is sprake van een heksenjacht op de boeren. Er wordt een hetze gevoerd tegen alles wat landbouw en veehouderij is. Is alles dan prima in de sector? Nee! We moeten veranderen. We moeten nog meer naar een kringloop toe, we moeten nog zuiniger op de bodem zijn. We moeten nog meer aandacht besteden aan de gezondheid van die bodem. Daar moeten we nog echt stappen in maken. Maar om dat te bereiken moet de overheid niet steeds straffen, maar juist belonen. Het is net als met opvoeden.

Neem het probleem van de verstuiving van grond in de Veenkoloniën. Die grond moet niet braak liggen in de winter, daar moeten groenbemesters op, je moet het gebruik stimuleren, belonen. En als je op heel veel van dit soort gebieden een paar procent winst boekt, dan helpt dat. Ik heb zelf de gewoonte lege flesjes langs de weg op te pakken en mee te nemen. Sommige mensen zeggen: wat heeft dat nou voor nut? Maar je moet bij jezelf beginnen.

80 procent van onze loeien heeft een beter bed dan de helft van de wereldbevolking

Het grootste probleem is dat de overheid het een zegt, maar het ander doet. De kringloop moet gezonder, maar vervolgens worden boeren verplicht mest te injecteren. Dat is niet gezond. Mest moet op de grond liggen. Dan gaan de schimmels en bacteriën dood door de uv-straling. In Duitsland mag je dan ook niet injecteren, maar in Nederland moet het! En jonge boeren die alternatieven voorstellen, worden hier kapot gemaakt. Er zijn boeren in de regio die proberen zonder kunstmest en bestrijdingsmiddelen te werken door bovengronds uit te rijden, maar die mogen dat niet meer.

We kunnen het gebruik van mest nog verder optimaliseren. Zonder injectie en zonder kunstmest. Dan denk ik: overheid, stimuleer dat. Beloon boeren voor het mestverbetering. Er gebeurt al zoveel. We zijn op de goede weg. De waterkwaliteit is de laatste 50 jaar al veel beter geworden.

Zeker, er moest ook inderdaad iets gebeuren. Er waren twintig, dertig jaar geleden, idiote toestanden met mest in Brabant. Grond met zeven lagen mest boven op elkaar. Goed ook dat er een groene lobby is, maar hun verhaal moet wel zinvol zijn en kloppen. Ik heb zelf een redelijk groen hart, maar ik vind dat als we iets doen, dat het dan wel moet helpen.

Melkkoe geslachtofferd

Nu wordt de melkkoe het slachtoffer van de CO2-doelen. Er moeten minder koeien komen. Maar we hebben nu al ruim 30 procent minder koeien dan in 1980! En we hebben wel drie keer zoveel vliegverkeer. Alleen is het een stuk minder makkelijk om tegen de kiezers te zeggen dat ze minder moeten vliegen of shoppen. Dus dan maar minder koeien. Marianne Thieme van de Partij voor de Dieren zit 36 keer per jaar in het vliegtuig. Ze koopt bomencertificaten wordt er dan ter verontschuldiging gezegd. Dat is toch flauwekul, dat doet me denken aan de tijd van Luther toen mensen hun zonden konden afkopen door aflaten aan te schaffen.

En dan die kritiek op de massaproductie! We maken hier kwaliteit. De Nederlandse boer is een van de beste in de wereld. Laten we toch vooral zuinig zijn op onze landbouw en veeteelt. De wereldbevolking blijft groeien en dus ook de voedselconsumptie. Natuurlijk lopen er ook boeren rond zonder vakmanschap. Maar waarom willen de Chinezen zo graag onze babymelk? Omdat wij een hoogwaardig product maken.

Wat is er mis met grootschalig? Ik ken boerderijen met vierhonderd tot vijfhonderd koeien, maar die koeien worden goed verzorgd: ze hebben comfortabele ligbedden: 80 procent van onze koeien heeft een beter bed dan de helft van de wereldbevolking. Er wordt ontzettend veel gedaan aan het koewelzijn. Het medicijngebruik in de melkveehouderij is in zeven jaar tijd met 60 procent gedaald. Boeren met melkvee houden van hun dieren, ze hebben er een band mee. Koeien hebben een naam en een stamboom. Gaat er een dood, dan hebben boeren daar de pest over in.

Als we maar wat meer over hadden voor onze melk. Maar we willen bodemprijzen en verwachten tegelijk dat boeren fantastische dingen doen. Ja, dat gaat dus niet samen. Ik ben zelf niet voor kiloknallers, maar ik besef dat dat anders ligt als je een bijstandsuitkering hebt en toch een stukje vlees wil eten. Daar houdt de drammerige linkse elite veel te weinig rekening mee.

Waarom richten we nieuwe natuur niet ook voor de grutto in?

En dan lees ik dat boeren de grutto uitroeien. Altijd krijgt de boer de zwarte piet. Terwijl ik tal van boeren ken die nestjes in bloempotten verplaatsen om ze maar te beschermen. Natuurbeheerders zijn schadelijker voor de grutto dan de boeren. Ik verbaas me over de aanleg van natuurgebieden. Daar zijn er veel van bijgekomen, De Onlanden, Roegwold, en dat is fantastisch vanuit natuuroogpunt. Het gekke is wel dat die van oorsprong weidegebieden gemaakt zijn voor watervogels, niet voor de grutto. Als we die zo belangrijk vinden, waarom richten we de nieuwe natuur daar dan ook niet voor in?

Biomassa uit Amerika

Er is zoveel onbegrijpelijk milieubeleid. Neem het bijstoken van biomassa in kolencentrales. Dat is wereldwijd bezien een zwaar vervuilend proces, één grote milieuramp, die een enorme hoeveelheid fossiele brandstof kost: eerst zijn er machines nodig om de bomen in Noord-Amerika te kappen, te versnipperen en naar havens te transporteren. Vervolgens gaan die in grote schepen naar Europa, schepen die zwaar vervuilende stookolie, soms ook nog gemengd met giftige afvalstoffen, verbranden. En dan moeten die snippers in Europa nog naar de centrales getransporteerd. Dat slaat nergens op. Het hele proces kost vier keer zoveel fossiele energie als het ooit oplevert.

En intussen ligt de Nederlandse boer voortdurend onder vuur. Die boer is veel te passief, vind ik. De belangenorganisaties zouden veel meer ten strijde moeten trekken. Duidelijk moeten maken dat boeren twee onmisbare levensbehoeften leveren: voedsel en zuurstof. Dat een hectare mais of bieten meer CO2 omzet in zuurstof dan een hectare bos. En dat Nederlandse boeren acht miljard euro bijdragen aan onze betalingsbalans en de branche goed is voor 400.000 banen. Laten we toch vooral zuinig op hen zijn!